2
دانشجوی دکتری تربیتبدنی، دانشگاه آزاد اسلامی واحد تهران جنوب، تهران، ایران.
3
استادیار گروه تربیتبدنی، دانشگاه آزاد اسلامی واحد یادگار امام (ره)، تهران، ایران
4
عضو هیات علمی دانشکده تربیت بدنی و علوم ورزشی ، دانشگاه آزاد اسلامی، واحد تهران جنوب
10.22084/smms.2026.29553.3337
چکیده
هدف این مطالعه ارائه مدل هویت سازمانی باشگاههای لیگ برتر فوتبال ایران بود. روش این پژوهش کیفی و رویکرد آن نظریه داده بنیاد رهیافت ظاهر شونده است. مشارکتکنندگان این پژوهش را مدیران و مالکان باشگاههای ورزشی و همچنین اساتید دانشگاه با تخصص اصلی مدیریت ورزشی و جامعهشناسی ورزشی تشکیل میدادند. روش نمونهگیری هدفمند بود و برحسب اشباع نظری 19 مصاحبه انجام شد. ابزار گردآوری دادهها، مصاحبه نیمه ساختاریافته بود و برای ارزیابی اعتبار و قابلیت اطمینان به نتایج از راهبردهای قابلیت باورپذیری، انتقالپذیری، تأییدپذیری و قابلیت اعتماد استفاده شد. جهت تجزیه و تحلیل دادهها سه مرحله کدگذاری یعنی کدگذاری اویه، انتخابی و نظری انجام شد. از طریق کدگذاری مصاحبههای انجامگرفته در کدگذاری اولیه 83 کد، در کدگذاری انتخابی 21 مفهوم و در کدگذاری نظری 10 مقوله بهنامهای مسئولیت اجتماعی، مشروعیت باشگاه، وفاداری هواداران، تصویر باشگاه، فشار ذینفعان خارجی، فرهنگ، فشار ذینفعان داخلی، هویت برند، توسعه باشگاه و قابلیتها حاصل شد. از ارتباط مفهومی میان کدهای اولیه، مفاهیم و مقولهها مقوله هسته با عنوان «تصویر بیرونی از باشگاه» حاصل شد که زمینهساز تولید این نظریه است که هویت سازمانی باشگاههای فوتبال به ادراکات بیرونی از باشگاهها اشاره دارد که که عواملی چون مسئولیت اجتماعی، تصویر باشگاه، فشار ذینفعان خارجی، فرهنگ، فشار ذینفعان داخلی و هویت برند نقش مهمی در شکلگیری آن دارند. افزون بر این هویت سازمانی باشگاههای فوتبال بهعنوان یک ادراک بیرونی باعث وفاداری هواداران، مشروعیت و توسعه باشگاهها میشود.